Üçüncü Ülkelerde Ödenen Karbon Ücretlerinin SKDM Yükümlülüğünden Düşülmesine Dair Uygulama Tüzüğü
Sayın Üyemiz,
Türkiye İhracatçılar Meclisinden alınan bir yazıda, T.C. Ticaret Bakanlığının bir yazısına atıfla, Avrupa Birliği Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması'nın (SKDM) kesin dönem uygulamalarına ilişkin ikincil mevzuat paketi 17 Aralık 2025 tarihinde yayımlandığı ancak üçüncü ülkelerde ödenen karbon ücretlerinin SKDM yükümlülüğünden düşülmesine ilişkin düzenlemenin bu paket içinde yer almadığı bildirilmektedir.
Bu defa, 13 Mayıs 2026 tarihinde Avrupa Komisyonu tarafından üçüncü ülkelerde ödenen karbon ücretlerinin SKDM yükümlülüğünden düşülmesine yönelik usul ve esasların belirleyen Tüzük taslağının kamuoyuyla paylaşıldığı iletilmiştir. Aynı emisyonlar üzerinden hem üçüncü ülkelerde hem de AB'de mükerrer karbon maliyeti doğmasını önlemeyi amaçlayan Taslak Tüzükte;
- SKDM sertifikası indiriminde dikkate alınacak üçüncü ülkede ödenen karbon maliyetlerinin kapsamı (karbon vergisi, harç, ücret veya bağlayıcı emisyon ticaret sistemi maliyetleri),
- Karbon fiyatının doğrudan emisyonlar, uygulanabildiği hallerde dolaylı emisyonlar ve ürün içinde gömülü öncül girdilerden kaynaklanan emisyonlar bakımından hesaba katılması,
- Gömülü emisyonların gerçek değerler veya varsayılan değerler üzerinden hesaplanmasına göre, fiilen ödenen karbon fiyatı ya da Komisyonca yayımlanacak varsayılan karbon fiyatı üzerinden mahsuplaşma hesabı,
- Üçüncü ülke karbon fiyatlandırma sistemleri ile SKDM sistem sınırları arasındaki farklılıkların nasıl ele alınacağı ve bu kapsamda %5'e kadar esnekliğin uygulanması,
- Üçüncü ülke karbon fiyatlandırma mekanizmalarında kullanılan karbon kredilerinin hangi şartlar altında fiilen ödenen karbon fiyatı hesabına dahil edilebileceği,
- Ücretsiz tahsisat, muafiyet, indirimli oran, geri ödeme, parasal telafi ve dolaylı maliyet tazmini gibi unsurların fiilen ödenen karbon fiyatına yansıtılması,
- Karbon fiyatlandırma gelirlerinden sağlanan karbonsuzlaşma desteklerinin hangi koşullarda karbon fiyatını azaltan bir telafi olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği,
- Üretici tesis tarafından hazırlanacak karbon fiyatı raporunun içeriği, formatı, dili ve Komisyonun standart elektronik şablonunun kullanımı,
- Karbon fiyatının ödendiğini kanıtlamak üzere hangi ödeme belgelerinin, resmi kayıtların, tahsisat/kredi teslim kayıtlarının veya piyasa fiyatı verilerinin sunulması,
- Fiilen ödenen karbon fiyatına ilişkin belgelerin bağımsız ve akredite bir kişi tarafından nasıl inceleneceği, izleneceği ve sertifikalandırılacağı,
- Karbon fiyatı kanıtlarını sertifikalandıracak bağımsız kişinin akreditasyonu, teknik yeterliliği, tarafsızlığı ve bağımsızlığı,
- Üçüncü ülkede farklı para birimleriyle ödenen karbon fiyatlarının Avroya nasıl çevrileceği ve SKDM sertifikası indiriminin hangi formülle hesaplanacağı hususlarına dair kuralların belirlenmekte olduğu ifade edilmektedir.
Bu itibarla, kamu istişare sürecine ilişkin varsa görüşlerinizin https://ec.europa.eu/info/law/better-regulation/have-your-say/initiatives/14830-Carbon-border-adjustment-mechanism-CBAM-carbon-price-paid-in-a-third-country_en bağlantısı üzerinden bildirilmesi ayrıca Görüş Formu (Ek-4) kullanılarak 9 Haziran 2026 Salı günü saat 17:30'a kadar selim.sahin@immib.org.tr adresine iletilmesi hususunda bilgilerinizi rica ederim.
Ek:
1- Üçüncü Ülke Karbon Fiyatı Ek Belgesi (27 Sayfa)
2- Uygulama Yönetmeliği Taslağı (33 Sayfa)
3- Özet Rapor (14 Sayfa)
4- Görüş Formu (1 Sayfa)