Irak Güzergâhlı Transit Taşımalarda Yaşanan Soruna İlişkin Erbil Ticaret Ataşeliğinin Yazısı Hk.

Sayın Üyemiz,

Türkiye İhracatçılar Meclisinden alınan bir yazıda, T.C. Ticaret Bakanlığı Uluslararası Hizmet Ticareti Genel Müdürlüğünden iletilen yazıya atıfla, Erbil Ticaret Ataşeliğinden 23/09/2026 tarihinde alınan yazıya atfen, Habur İbrahim Halil sınır geçişinde transit rejimi kapsamında IKBY tarafından kaynaklanan olumsuz uygulamalar neticesinde TIR sahasında ciddi bir yoğunluk yaşandığı, içerisinde bozulabilir yüklerin de olduğu yaklaşık 300 aracın günlerdir bekletildiği ifade edilmektedir. IRU'nun sorunla ilgili olarak hazırlamış olduğu raporlarda transit bekleme sürelerinin 2026'nın ilk çeyreğinde 2,6-5,6 gün seviyesinden, Ağustos–Eylül 2026 döneminde 8,3–9,3 güne çıkarak yaklaşık üç katına yükseldiği; bu kapsamda IKBY gümrüklerinden sorumlu Dr. Sami Jalal ile bir görüşme gerçekleştirildiği bildirilmektedir. Görüşmelerde karşı tarafın,

-Yaşanan sorunun taşımacıların TIR-EPD (Elektronik Ön Beyan) onayı almadan sınır kapısına gelmelerinden kaynaklandığı,
-Bununla birlikte, İbrahim Halil Sınır kapısının günlük azami işlem hacminin belirli ve sınırlı olduğu (günlük ortalama 1.500 araç),
-Sınır geçişlerinde önceliğin bölge halkının ihtiyaçları doğrultusunda Irak varışlı ikili taşımalar olduğu, diğer ülkelere giden transit taşımaların ikincil öncelikte olduğu ve günlük azami 25-30 civarında transit aracın işleminin yapılabildiği hususlarını dile getirdiği ifade edilmektedir.

Ataşelik tarafından yetkililere, firmaların TIR-EPD onaylarını kontrol edebilecekleri açık bir sistemin bulunmadığı ve TIR karnesi ile yapılan taşımalarda araçların belirlenen bir "güzergâh katetme (transit) süresi" içinde hareket etmesi gerektiği aktarılarak sahadaki bozulabilir ürün taşıyan araçlar için acil aksiyon alınmasının talep edildiği dile getirilmektedir. Buna karşın IKBY yetkililerinin, bu aşamada çözüm adına yapabileceklerinin oldukça sınırlı olduğunu ve transit taşımaların bu şartlar göz önüne alınarak yapılması gerektiğini söylediği belirtilmektedir.

Bu itibarla, olası mağduriyetlerin önüne geçilebilmesi adına, Irak üzerinden uluslararası transit taşıma (özellikle bozulabilir nitelikli ürün taşıması) yapacak lojistik firmalarımızın yaşanan darboğazı ve artan bekleme sürelerini dikkate alarak operasyonlarında gerekli tüm tedbirleri almalarının önem arz ettiği ifade edilmektedir.

Bilgilerinizi rica ederiz.